पत्रिका- कुंडली- गुण मिलन
विवाहांमध्ये कुंडली जुळण्याचे महत्त्व
हिंदू धर्मामध्ये विवाह करताना वर आणि वधूची पत्रिका (कुंडली) जुळवली जाते. यामध्ये दोन्ही पक्षातील म्हणजेच वर आणि वधूचे किती गुण जुळतात हे पाहिलं जातं. याच आधारावर त्यांचं लग्न शक्य आहे की नाही हे ठरवलं जातं. ज्योतिषशास्त्रानुसार लग्न जुळवण्यासंदर्भातील एकूण ३६ गुण आहेत. वर आणि वधूचे लग्न होण्यासाठी कमीत कमी १८ गुण जुळणं आवश्यक आहे. पत्रिकेमधील किमान १८ गुण जळले तरच लग्न होऊ शकतं नाहीतर लग्न लागू शकत नाही असं सांगितलं जातं. दोघांचेही वैवाहिक आयुष्य सुखी, सामाधानी असावं यासाठी पत्रिका जुळवून पाहिल्या जातात. अनेकदा पत्रिका जुळत नसल्याने लग्न जुळत नाही वगैरे असं आपण ऐकतो. पण पत्रिकेमध्ये जुळवण्यात येणारे हे ३६ गुण नक्की असतात तरी काय आणि पत्रिका जुळवताना कोणत्या गोष्टींकडे लक्ष दिलं जात. कुंडली जुळणे ही भारतीय विवाहातील सर्वात महत्वाची बाब मानली गेली आहे. जरी बरेच आधुनिकतावादी या विधीचे महत्त्व नाकारतात, परंतु ज्योतिषशास्त्राला हे सिद्ध करण्यासाठी एक ठोस आधार आहे की प्रेमविवाहात देखील एखाद्या व्यक्तीशी शेवटी अडकण्याआधी जन्मकुंडली जुळवणे ही एक आवश्यक पायरी आहे. वैवाहिक जीवनातील अनेक पैलू आहेत ज्यांचा अंदाज लावला जाऊ शकतो आणि कुंडली जुळवण्याच्या मदतीने समस्या टाळता येतात. भविष्यात कोणतीही मोठी समस्या टाळण्यासाठी वैदिक ज्योतिष कुंडली जुळवण्याची जोरदार शिफारस करते.
कुंडली जुळवण्याचे कारण
ज्योतिषशास्त्रानुसार नावानुसार कुंडली जुळण्याचे पहिले कारण म्हणजे विचाराधीन जोडप्याची मानसिक आणि शारीरिक अनुकूलता तपासणे. यामध्ये दोन्ही व्यक्तींची वृत्ती, मानसिकता, स्वभाव आणि वर्तन यांचा समावेश होतो, जो यशस्वी विवाहाचा मूळ आधार असतो. दीर्घकाळ टिकणाऱ्या यशस्वी नातेसंबंधासाठी पुरेशी इष्टता आहे की नाही हे जाणून घेण्यासाठी शारीरिक आकर्षण देखील मोजले जाते.
कुंडली जुळणे हे जाणून घेणे देखील महत्त्वाचे आहे की एखाद्याच्या कुंडलीतील ग्रहांची हालचाल दुसऱ्या व्यक्तीच्या करिअरच्या वाढीस आणि प्रगतीमध्ये अडथळा आणत नाही किंवा हानी पोहोचवत नाही. भकूट सातवा गुण हा प्रभाव दर्शवतो. लग्नानंतरची आर्थिक स्थिरता कुंडलीशी जुळवून पाहिली जाते. लग्न आणि जोडप्याच्या भविष्यावर दशांच्या नकारात्मक प्रभावावर मात करण्यासाठी कुंडली देखील जुळतात. जेव्हा एखादी व्यक्ती जन्म घेते तेव्हा विविध ग्रह आणि ताऱ्यांची स्थिती त्याचे भविष्य ठरवते. काही वेळा त्यांची स्थिती अशी असते की ते मंगल दशा आणि शनि दशा सारख्या दशा निर्माण करतात. अशा दशांमुळे वैवाहिक जीवनात अडचणी येतात. कुंडली जुळवण्याच्या मदतीने या दशांचा शोध लावला जाऊ शकतो आणि या दशांमुळे होणारी समस्या टाळण्यासाठी ज्योतिषी तुम्हाला काही पूजा करण्यासाठी मार्गदर्शन करतील.
कुंडलीच्या सहाय्याने नंतर जन्माला येणाऱ्या मुलांचे आरोग्य आणि आनंद यांचाही अंदाज लावता येतो. कुंडलीतील आठवा गुण नाडी बाळाचा जन्म आणि त्याभोवती उद्भवणाऱ्या संभाव्य समस्या दर्शविण्यास उपयुक्त आहे. सुखी आणि निरोगी कुटुंबासाठी मुलांचे आरोग्य आणि तंदुरुस्ती अत्यंत महत्त्वाची असल्याने कुंडली मिलन त्याबद्दल जाणून घेणे आवश्यक आहे.
प्रेमविवाहाच्या बाबतीतही कुंडली मिलन
संभाव्य नकारात्मक परिणामांमुळे या जोडप्याला सामान्यतः हे पाऊल टाळायचे असले तरी, हे त्यांना भविष्यातील समस्या टाळण्यास मदत करू शकते. जन्मकुंडली जुळण्यामध्ये विविध पूजांद्वारे समस्यांचे निराकरण देखील केले जाते म्हणून ते केवळ मदत करते आणि बंध मजबूत करते.
बर्याच वेळा मनात असे प्रश्न येतात की जन्मकुंडलीचे मिलान कशासाठी केले जाते आणि याचे मिलान करण्यामुळे खरंच काही फरक पडतो का? लग्नासाठी पत्रिका जुळवणीचे चार मुख्य कारण खाली देण्यात आले आहेत:
1.
लग्न किती दिवस चालेल: हिंदू धर्मात पत्रिकेला सर्वात पहिले चरण मानण्यात आले आहे ज्यात भावी वर आणि वधूची जन्मपत्रिका बनवून त्याचे मिलन करून जाणून घेता येते की त्यांचे किती गुण जुळत आहे. त्याने त्यांच्या वैवाहिक जीवनाचा अंदाजा लावता येतो. शास्त्रानुसार, पुरूष आणि महिलेची प्रकृती, लग्नानंतर परिवर्तित होते जी आपसातील एक-दूसर्यांच्या व्यवहाराने जास्त प्रभावित होते. हेच कारण आहे की पत्रिकेचे मिलन करून हे जाणून घेतले जाते की लग्नानंतर त्या दोघांचे किती जमेल.
2.
नाते टिकून राहणे: पत्रिकेत गुण आणि दोष असतात ज्यांना लग्नाअगोदर मिळवले जाते, जर एखादे गंभीर दोष जसे - मंगळ इत्यादी निघाले तर संबंध पुढे न वाढवता तेथेच संपुष्टात आणले जाते. असे केले नाहीतर दोघांना भावी जीवनात त्रास होऊ शकतो. पत्रिकेत एकूण 36 गुण असतात ज्यातून किमान 18 गुण मिळाल्यावरच लग्न होणे शक्य आहे. यापेक्षा कमी गुण मिळाले तर पंडित लग्न करण्यास नकार देतात. लग्न करण्यापूर्वी जे 36 गुण जुळवतात ते कोणते आहेत? नक्की गुण कसे जुळले जातात? प्रत्येकाचे वर्ण, गण, नाडी, तारा या सर्व गोष्टी वेगळ्या असतात आणि गुणही वेगळे असतात. त्यानुसार ज्योतिषशास्त्र अभ्यास करून याचे गुणमिलन करतात. कुठल्याही व्यक्तीच्या कुंडलीमध्ये आठ प्रकारचे गुण आणि अष्टकूटचे मिलन करण्यात येते.
1 गुण: वर्ण-जातीचे मिलन
2 गुण: वैश्य-आकर्षण
3 गुण: तारा-अवधी
4 गुण: योनी-स्वभाव आणि चरित्र
5 गुण: मैत्री-एकमेकांमधील समज
6 गुण: गण-मानसिक क्षमता
7 गुण: भकोत-दुसऱ्याला प्रभावित करण्याची क्षमता
8 गुण: नाडी-संतानजन्म
गुण मॅचिंगचे निम्न क्षेत्र असतात:
वर्ण- जातीचे मिलन करण्यासाठी
वैश्य- आकर्षण
तारा- अवधी
योनी- स्वभाव आणि चरित्र
ग्रह मैत्री- प्राकृतिक मैत्री
गण- मानसिक क्षमता
भकोत- दूसर्याला प्रभावित करण्याचे लक्षण
नाडी- संतांनाच्या जन्माची संभावना
3. मानसिक आणि शारीरिक दक्षता: भावी वर आणि वधूचा व्यवहार, प्रकृती, रुची आणि क्षमतेला जाणून आपसात पत्रिकेद्वारे मिलन करण्यात येते. जर दोघांच्या या गुणांमध्ये दोष आढळला तर लग्न होणे शक्य नाही. असे मानले जाते की जबरदस्तीने लग्न केल्याने दोघांचे संबंध जास्त दिवस टिकत नाही.
4. वित्तीय स्थिती आणि परिवारासोबत संबंध कसे राहतील: पत्रिकेचे मिलन करून जाणून घेता येते की भावी दंपतीची वित्तीय स्थिती कशी राहील, त्यांचा परिवार कसा चालेल. त्यांना किती संतानं होतील. त्यांच्या जीवनात कुठल्याही प्रकारचे संकट तर येणार नाही ना. ह्या सर्व गोष्टी आम्ही पत्रिका जुळवून जाणून घेऊ शकतो. मग आता तुमच्या घरी वर किंवा वधू लग्नाचे असतील तर त्यांची पत्रिका नक्की जुळवून घ्या, आणि नंतरच लग्न करा.
लग्नाच्या आधी पत्रिका जुळवणे म्हणजे नेमकी काय असते? तस न केल्याने काय होते?
काहीही होत नाही, आधी दोघांनी ही सहजीवन म्हणजे काय ते समजून घ्यावे, आपण शारिरीक दृष्टया विवाहास सक्षम आहोत का नाही हे स्वत: चे स्वत: ला विचारुन घ्यावे, मग आपली खरी आर्थिक स्थिती काय आहे हे एकमेकांना सांगावे, इथे खोटेपणा लबाडी करु नये, इतके केल्यास वैवाहीक जीवन सुखरुप जाते.
लग्ना नंतर एक गोष्ट आवर्जून करावी ती म्हणजे प्रसंगी एकमेकांचे आई वडील बहीण भाऊ मित्र मैत्रीण सारे होण्यास कचरु नये. संसार हा भव सागर आहे इथे अडचणी च्या लाटा उसळणारच हे समजून घेत याला एकत्र पणे सामोरे जाण्याची तयारी सदैव ठेवावी. हे असे खरे तर करावे, त्या पत्रिका ते गुण, योग इ.च्या नादी लागून स्वत: ला संभ्रमात टाकू नये.
पत्रिकेतील अंदाजांवर संसाराची इमारत उभी करण्या पेक्षा समोरा समोर छान संवाद साधणे हा खरा विवेकी मार्ग आहे हे विसरु नये. धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष हे चार पुरूषार्थ करण्यासाठी पुरूषाने विवाह करावा आणि सहधर्मचारीणीच्या सहायाने चार पुरूषार्थ करावे असे धर्म सांगतो.
हे चारही पुरूषार्थ करण्यासाठी एकाच पध्दतीने विचार करणारे स्री पुरूष विवाह बध्द झाले तर कुटुंब चालेल. अशी अनेक कुटुंबे असतील तर समाज चालेल आणि समाजाच्या सहायाने संस्कृती टिकेल.
सारांश
कुंडली जुळण्यामुळे त्या विवाहांना अंतिम रूप देण्यात मदत होऊ शकते जिथे कुंडली व्यतिरिक्त इतर सर्व पैलू लग्नासाठी योग्य आहेत. अशा प्रकरणांसाठी, प्रसिद्ध ज्योतिषांकडे काही विशिष्ट उपाय आहेत ज्यांना ज्योतिषशास्त्रीय भाषेत उपयास म्हणतात. न जुळणाऱ्या कुंडल्यांचे नकारात्मक आणि दुष्परिणाम कमी करण्यासाठी काही उपयास लागू केले जाऊ शकतात. कुंडली जुळल्यानंतर ज्योतिषी सुखी आणि समृद्ध वैवाहिक जीवनासाठी काही विशेष पूजा सुचवू शकतात. नात्यातील सकारात्मकता वाढवण्यासाठी या पूजा चांगल्या जुळलेल्या कुंडल्यांसाठी सुचवल्या जाऊ शकतात. लग्नानंतरच्या टप्प्यातही कुंडली आवश्यक असतात जसे काही अचानक आरोग्याशी संबंधित किंवा आर्थिक समस्या. अशा परिस्थितीत, ज्योतिषी हे शोधून काढतात की कोणत्याही विशिष्ट तारा किंवा ग्रहाच्या अचानक किंवा अवांछित हालचालीमुळे वाईट परिणाम होत आहेत की नाही. वैदिक ज्योतिषशास्त्र सुखी आणि यशस्वी वैवाहिक जीवनासाठी कुंडली मिलनच्या महत्त्वावर जोर देते. असे मानले जाते की एखाद्या व्यक्तीच्या स्वभावाचा आणि भविष्याचा अंदाज त्याच्या कुंडलीद्वारे लावला जाऊ शकतो म्हणून विवाह नावाच्या आयुष्यभर चालणाऱ्या संस्थेत जाण्यापूर्वी नामांकित आणि जाणकार ज्योतिषाकडून कुंडली जुळवणे आवश्यक आहे.
कृपया लक्षात असू द्या
वरील लेखातील सर्व माहिती इंटरनेटच्या माध्यमातुन विविध वेबसाईट वरून संकलित केलेली आहे. विषयाला अनुसरून हि माहिती आवश्यक ते फेरबदल करून आपणा समोर प्रस्तुत केलेली आहे. संकलनकर्ता याच्या सत्यतेची कोणतीही जवाबदारी घेत नाही तसेच यामध्ये मांडलेले मुद्दे आणि माहिती या बद्दल १००% खात्री देऊ शकत नाही. वाचकांनी वाचनाचा आनंद घ्यावा हि विनंती. येथे दिलेली माहिती धार्मिक श्रद्धा आणि लोकश्रद्धेवर आधारित आहे, याला कोणताही शास्त्रीय पुरावा नाही. सर्वसामान्यांची आवड लक्षात घेऊन ती येथे सादर केली आहे.
