माता दुर्गेच्या विविध ९ रूपांची पूजा
आठवी
माळ: शुभाशिर्वाद देणारी
माता
महागौरी देवी
नवरात्रीमध्ये दुर्गा अष्टमीला विशेष महत्त्व आहे. नवरात्रीत अष्टमी तिथीला दुर्गा अष्टमी व्रत पाळले जाते. या दिवशी माँ दुर्गेच्या महागौरी रूपाची पूजा केली जाते. महागौरी देवीची पूजा आणि उपवास केल्यावर ती आपल्या भक्तांचे दुःख दूर करते, असे म्हटले जाते. माँ महागौरीच्या मंत्राचा जप केल्याने जीवनात सुख, समृद्धी, यश, प्रगती आणि प्रगती होते.
असे मानले जाते की नवरात्री ही दुर्गादेवीला प्रसन्न करण्याची उत्तम संधी आहे. या दिवशी माता महागौरीची आरती आणि बीज मंत्राचा जप करून आशीर्वाद मिळवता येतो. पूजेच्या शेवटी कापूर किंवा गाईच्या तुपाचा दिवा लावून माँ महागौरीची आरती करावी.
महागौरीचे रूप
शास्त्रानुसार महागौरीला शिव असेही म्हटले जाते असे मानले जाते. त्याच्या हातात दुर्गा शक्तीचे प्रतीक त्रिशूळ आहे आणि दुसऱ्या हातात भगवान शिवाचे प्रतीक डमरू आहे. महागौरी तिच्या सांसारिक रूपात तेजस्वी, कोमल, गोरा वर्ण, पांढरी वस्त्रे परिधान केलेली आणि चार हात आहेत. तिच्या एका हातात त्रिशूळ आणि दुस-या हातात डमरू आहे, तर तिसरा हात वरमुद्रा आहे आणि चौथ्या हातात गृहिणीची शक्ती आहे. महागौरीला गायन आणि संगीताची आवड आहे. ती पांढऱ्या बैलावर स्वार होते. त्यांचे सर्व दागिने वगैरेही पांढरेच असतात. महागौरीची पूजा केल्याने पूर्वी जमा झालेली पापेही नष्ट होतात.
दुर्गा अष्टमीला महागौरीच्या कोणत्या मंत्रांचा जप केल्याने कोणते फळ प्राप्त होईल?
गौरी मंत्र
अष्टमी तिथीला गौरी मंत्राचा 1100 वेळा जप केल्याने योग्य जीवनसाथी मिळतो.
हे गौरी शंकरधांगी, यथा तवन शंकरप्रिया ।
आणि मां कुरु कल्याणी, कांतकांतम् सुदुर्लभम् ।
पत्‍‌नीं मनोरमां देहि मनोवृत्तानुसारिणीम् ।
तारिणीं दुर्गसंसारसागरस्य कुलोद्भवाम् ॥
धन
मंत्र
अष्टमी तिथीला धन मंत्राचा जप केल्याने संपत्ती मिळते.
दुर्गा स्मृता हरसि भीतिमशेषजन्तो:
स्वास्थैः स्मृता मतिमतिव शुभम् दादासी ।
गरीब आणि भयभीत स्त्रीचे दान
नित्य प्रेमळ मन ।
सिद्ध मंत्र
हा माँ दुर्गेचा विशेष मंत्र आहे. याला चमत्कारिक मंत्र असेही म्हणतात. हा मंत्र सर्व प्रकारची सिद्धी देणारा आहे. या मंत्राचा जप केल्याने सर्व इच्छित इच्छा पूर्ण होतात. महागौरीच्या मंत्रांपैकी हा सर्वात लोकप्रिय मंत्र आहे.
1- ओम ह्रीं दुंग दुर्गाय नमः।
2- “ओम आंग ह्रिंग क्लिंग चामुंडाय विचारे.
३- सर्वमंगलमंगलये शिवे सर्वार्थसाधिके ।
नमोस्तु ते ते गौरी नारायणी शरण त्र्यंबक ।
पाप नाश मंत्र
अष्टमी तिथीला या मंत्राचा जप केल्याने सर्व प्रकारची पापे नष्ट होतात.
हिनस्ति दैत्यतेजंसि स्वनेनापुर्या या जगत् ।
सा घंटा पातु नो देवी पापेभ्योनः सुतानिव ॥
माता महागौरीने कठोर तपश्चर्या करून भगवान शिवाला प्रसन्न केले होते.माता महागौरीने भगवान शिवाला पती म्हणून प्राप्त करण्यासाठी अनेक वर्षे कठोर तपश्चर्या केली होती. तपश्चर्येने प्रसन्न होऊन भगवान शिवाने माता महागौरीचा स्वीकार केला. कठोर तपश्चर्येमुळे माता महागौरीचे शरीर काळे झाले आणि त्यावर धुळीचे थर साचले. त्यानंतर भगवान शिवाने त्यांना गंगाजलाने स्नान घातले. भगवान शंकरांनी तिला आंघोळ घातल्यानंतर आईचे शरीर सोन्यासारखे चमकू लागले. तेव्हापासून आईचे नाव माता महागौरी पडले.
माता महागौरी वृषभवर स्वार आहे.माता महागौरी ही अतिशय सौम्य देवी म्हणून ओळखली जाते. ही माँ दुर्गेची आठवी शक्ती आहे. आईला चार हात आहेत. ती वृषभवर चालते. त्याच्या उजव्या वरच्या हातात अभय मुद्रा आणि खालच्या उजव्या हातात त्रिशूल आहे. वरच्या डाव्या हातात डमरू आणि खालच्या डाव्या हातात वर-मुद्रा आहे.
आई महागौरीच्या पूजेची पद्धत
नवरात्रीच्या आठव्या दिवशी माता महागौरीला नारळ अर्पण करावा. माता महागौरीला रातराणीची फुले जास्त आवडतात. त्यामुळे या दिवशी फुलांनी पूजा करावी. माता स्थापित करण्यापूर्वी गंगाजलाने ती जागा शुद्ध करावी. पदावर श्री गणेश, वरुण, नवग्रह, षोडश मातृका म्हणजेच 16 देवी, सप्तघृत मातृका म्हणजेच सात सिंदूर बिंदू स्थापित करा. सप्तशती मंत्रांनी मातेची पूजा करावी.
पूजा साहित्य: गंगाजल, शुद्ध पाणी, कच्चे दूध, दही, पंचामृत, कपडे, सौभाग्य सूत्र, चंदन, रोळी, हळद, सिंदूर, दुर्वा, बिल्वाची पाने, दागिने, सुपारीची पाने, फुलांच्या माळा, सुगंधी द्रव, धूप दिवा, नैवेद्य. फळे, उदबत्ती, कापूर, लवंग आणि अगरबत्तीने मातेची पूजा केली जाते.
नवरात्रीच्या अष्टमीच्या दिवशी मुलीची पूजा करण्याची पद्धत
महाअष्टमीच्या दिवशी मातेच्या पूजेबरोबरच कुमारींना अन्नदान केले जाते. स्कंदपुराणात कुमारींबद्दल सांगितले आहे की, 2 वर्षाच्या मुलीला कुमारिका, 3 वर्षांच्या मुलीला त्रिमूर्ती म्हणतात. त्याचप्रमाणे अनुक्रमे कल्याणी, रोहिणी, काली, चंडिका, शांभवी, दुर्गा, सुभद्रा इत्यादी वर्गीकरणेही केली आहेत. अष्टमीच्या दिवशी कुमारी भोजनात पुरी, हरभरा आणि गोड हलवा खाण्याची परंपरा आहे. कुमारिकांना पुरेसे भोजन दिल्यानंतर त्यांना थोडी दक्षिणा द्यावी आणि त्यांच्या चरणस्पर्श करून आशीर्वाद घ्यावा. महाष्टमीमध्ये कंबरेपासून वरपर्यंत परिधान करता येईल अशा वस्तूच दान कराव्यात.
सारांश
अष्टमीला दुर्गा देवीचे आठवे रूप महागौरीची पूजा केली जाते. महागौरीची पूजा केल्याने लोकांच्या पापांचा नाश होतो, असे मानले जाते. महागौरींनी कठोर तपश्चर्या करून गौर वर्ण प्राप्त केला होता. म्हणून तिला तेजस्वी रूप महागौरी, धन, ऐश्वर्य, प्रोविडेन्स, चैतन्यमयी, त्रैलोक्य पूजनीय मंगला, शारीरिक, मानसिक आणि सांसारिक उष्णता दूर करणारी देवी असे नाव दिले गेले आहे. महागौरी जन्माच्या वेळी आठ वर्षांच्या होत्या, त्यामुळे अष्टमीच्या दिवशी तिची पूजा केली जाते. ही देवी नेहमी सुख आणि शांती देते. आपल्या भक्तांसाठी हे अन्नपूर्णेचे रूप आहे. त्यामुळे मातेचे भक्त अष्टमीच्या दिवशी मुलींची पूजा व आदर करून महागौरीचे आशीर्वाद मिळवतात.
अस्वीकरण
'या लेखात समाविष्ट असलेल्या कोणत्याही माहिती/सामग्री/गणनेच्या अचूकतेची किंवा विश्वासार्हतेची हमी दिलेली नाही. ही माहिती विविध माध्यमांतून/ज्योतिषी/पंचांग/उपदेश/श्रद्धा/धार्मिक शास्त्रांमधून गोळा करून तुमच्यासमोर सादर केली आहे. आमचा उद्देश फक्त माहिती प्रदान करणे आहे, त्याच्या वापरकर्त्यांनी ती केवळ माहिती मानली पाहिजे. याव्यतिरिक्त, कोणत्याही वापरासाठी जबाबदारी स्वतः वापरकर्त्याची राहते.
